Autorzy
Opracowali (indika 2024):
(tłumaczenie)
Monika Nowakowska
(komitet redakcyjny)
Andrzej Babkiewicz, Joanna Jurewicz, Monika Nowakowska,
Sven Sellmer, Przemysław Szczurek, Anna Trynkowska
(redakcja techniczna)
Karina Babkiewicz
(przygotowanie tekstu, skład, zamieszczenie na stronie)
Sven Sellmer i Andrzej Babkiewicz
Tłumaczenie finansowane w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki”
w latach 2017–2023, numer projektu 0357/NPRH5/H22/84/2017.
महाभारत
Mahābhārata
7. Księga Drony (Droṇaparvan)
***
7.122-161 Śmierć Ghatotkaćy (ghaṭotkaca-vadha)
7.133. Słowna potyczka Karny i Krypy
Streszczenie rozdziału:
saṃjaya uvāca
udīryamāṇaṃ tad dṛṣṭvā pāṇḍavānāṃ mahad balam |
aviṣahyaṃ ca manvānaḥ karṇaṃ duryodhano 'bravīt ||7.133.1||
ayaṃ sa kālaḥ saṃprāpto mitrāṇāṃ mitravatsala |
trāyasva samare karṇa sarvān yodhān mahābala ||7.133.2||
pāñcālair matsyakaikeyaiḥ pāṇḍavaiś ca mahārathaiḥ |
vṛtān samantāt saṃkruddhair niḥśvasadbhir ivoragaiḥ ||7.133.3||
ete nadanti saṃhṛṣṭāḥ pāṇḍavā jitakāśinaḥ |
śakropamāś ca bahavaḥ pāñcālānāṃ rathavrajāḥ ||7.133.4||
karṇa uvāca
paritrātum iha prāpto yadi pārthaṃ puraṃdaraḥ |
tam apy āśu parājitya tato hantāsmi pāṇḍavam ||7.133.5||
satyaṃ te pratijānāmi samāśvasihi bhārata |
hantāsmi pāṇḍutanayān pāñcālāṃś ca samāgatān ||7.133.6||
jayaṃ te pratijānāmi vāsavasyeva pāvakiḥ |
priyaṃ tava mayā kāryam iti jīvāmi pārthiva ||7.133.7||
sarveṣām eva pārthānāṃ phalguno balavattaraḥ |
tasyāmoghāṃ vimokṣyāmi śaktiṃ śakravinirmitām ||7.133.8||
tasmin hate maheṣvāse bhrātaras tasya mānada |
tava vaśyā bhaviṣyanti vanaṃ yāsyanti vā punaḥ ||7.133.9||
mayi jīvati kauravya viṣādaṃ mā kṛthāḥ kva cit |
ahaṃ jeṣyāmi samare sahitān sarvapāṇḍavān ||7.133.10||
pāñcālān kekayāṃś caiva vṛṣṇīṃś cāpi samāgatān |
bāṇaughaiḥ śakalīkṛtya tava dāsyāmi medinīm ||7.133.11||
saṃjaya uvāca
evaṃ bruvāṇaṃ karṇaṃ tu kṛpaḥ śāradvato 'bravīt |
smayann iva mahābāhuḥ sūtaputram idaṃ vacaḥ ||7.133.12||
śobhanaṃ śobhanaṃ karṇa sanāthaḥ kurupuṃgavaḥ |
tvayā nāthena rādheya vacasā yadi sidhyati ||7.133.13||
bahuśaḥ katthase karṇa kauravyasya samīpataḥ |
na tu te vikramaḥ kaś cid dṛśyate balam eva vā ||7.133.14||
samāgamaḥ pāṇḍusutair dṛṣṭas te bahuśo yudhi |
sarvatra nirjitaś cāsi pāṇḍavaiḥ sūtanandana ||7.133.15||
hriyamāṇe tadā karṇa gandharvair dhṛtarāṣṭraje |
tadāyudhyanta sainyāni tvam ekas tu palāyathāḥ ||7.133.16||
virāṭanagare cāpi sametāḥ sarvakauravāḥ |
pārthena nirjitā yuddhe tvaṃ ca karṇa sahānujaḥ ||7.133.17||
ekasyāpy asamarthas tvaṃ phalgunasya raṇājire |
katham utsahase jetuṃ sakṛṣṇān sarvapāṇḍavān ||7.133.18||
abruvan karṇa yudhyasva bahu katthasi sūtaja |
anuktvā vikramed yas tu tad vai satpuruṣavratam ||7.133.19||
garjitvā sūtaputra tvaṃ śāradābhram ivājalam |
niṣphalo dṛśyase karṇa tac ca rājā na budhyate ||7.133.20||
tāvad garjasi rādheya yāvat pārthaṃ na paśyasi |
purā pārthaṃ hi te dṛṣṭvā durlabhaṃ garjitaṃ bhavet ||7.133.21||
tvam anāsādya tān bāṇān phalgunasya vigarjasi |
pārthasāyakaviddhasya durlabhaṃ garjitaṃ bhavet ||7.133.22||
bāhubhiḥ kṣatriyāḥ śūrā vāgbhiḥ śūrā dvijātayaḥ |
dhanuṣā phalgunaḥ śūraḥ karṇaḥ śūro manorathaiḥ ||7.133.23||
evaṃ paruṣitas tena tadā śāradvatena saḥ |
karṇaḥ praharatāṃ śreṣṭhaḥ kṛpaṃ vākyam athābravīt ||7.133.24||
śūrā garjanti satataṃ prāvṛṣīva balāhakāḥ |
phalaṃ cāśu prayacchanti bījam uptam ṛtāv iva ||7.133.25||
doṣam atra na paśyāmi śūrāṇāṃ raṇamūrdhani |
tat tad vikatthamānānāṃ bhāraṃ codvahatāṃ mṛdhe ||7.133.26||
yaṃ bhāraṃ puruṣo voḍhuṃ manasā hi vyavasyati |
daivam asya dhruvaṃ tatra sāhāyyāyopapadyate ||7.133.27||
vyavasāyadvitīyo 'haṃ manasā bhāram udvahan |
garjāmi yady ahaṃ vipra tava kiṃ tatra naśyati ||7.133.28||
vṛthā śūrā na garjanti sajalā iva toyadāḥ |
sāmarthyam ātmano jñātvā tato garjanti paṇḍitāḥ ||7.133.29||
so 'ham adya raṇe yattaḥ sahitau kṛṣṇapāṇḍavau |
utsahe tarasā jetuṃ tato garjāmi gautama ||7.133.30||
paśya tvaṃ garjitasyāsya phalaṃ me vipra sānugaḥ |
hatvā pāṇḍusutān ājau sahakṛṣṇān sasātvatān |
duryodhanāya dāsyāmi pṛthivīṃ hatakaṇṭakām ||7.133.31||
kṛpa uvāca
manorathapralāpo me na grāhyas tava sūtaja |
yadā kṣipasi vai kṛṣṇau dharmarājaṃ ca pāṇḍavam ||7.133.32||
dhruvas tatra jayaḥ karṇa yatra yuddhaviśāradau |
devagandharvayakṣāṇāṃ manuṣyoragarakṣasām |
daṃśitānām api raṇe ajeyau kṛṣṇapāṇḍavau ||7.133.33||
brahmaṇyaḥ satyavāg dānto gurudaivatapūjakaḥ |
nityaṃ dharmarataś caiva kṛtāstraś ca viśeṣataḥ |
dhṛtimāṃś ca kṛtajñaś ca dharmaputro yudhiṣṭhiraḥ ||7.133.34||
bhrātaraś cāsya balinaḥ sarvāstreṣu kṛtaśramāḥ |
guruvṛttiratāḥ prājñā dharmanityā yaśasvinaḥ ||7.133.35||
saṃbandhinaś cendravīryāḥ svanuraktāḥ prahāriṇaḥ |
dhṛṣṭadyumnaḥ śikhaṇḍī ca daurmukhir janamejayaḥ ||7.133.36||
candraseno bhadrasenaḥ kīrtidharmā dhruvo dharaḥ |
vasucandro dāmacandraḥ siṃhacandraḥ suvedhanaḥ ||7.133.37||
drupadasya tathā putrā drupadaś ca mahāstravit |
yeṣām arthāya saṃyatto matsyarājaḥ sahānugaḥ ||7.133.38||
śatānīkaḥ sudaśanaḥ śrutānīkaḥ śrutadhvajaḥ |
balānīko jayānīko jayāśvo rathavāhanaḥ ||7.133.39||
candrodayaḥ kāmaratho virāṭabhrātaraḥ śubhāḥ |
yamau ca draupadeyāś ca rākṣasaś ca ghaṭotkacaḥ |
yeṣām arthāya yudhyante na teṣāṃ vidyate kṣayaḥ ||7.133.40||
kāmaṃ khalu jagat sarvaṃ sadevāsuramānavam |
sayakṣarākṣasagaṇaṃ sabhūtabhujagadvipam |
niḥśeṣam astravīryeṇa kuryātāṃ bhīmaphalgunau ||7.133.41||
yudhiṣṭhiraś ca pṛthivīṃ nirdahed ghoracakṣuṣā |
aprameyabalaḥ śaurir yeṣām arthe ca daṃśitaḥ |
kathaṃ tān saṃyuge karṇa jetum utsahase parān ||7.133.42||
mahān apanayas tv eṣa tava nityaṃ hi sūtaja |
yas tvam utsahase yoddhuṃ samare śauriṇā saha ||7.133.43||
saṃjaya uvāca
evam uktas tu rādheyaḥ prahasan bharatarṣabha |
abravīc ca tadā karṇo guruṃ śāradvataṃ kṛpam ||7.133.44||
satyam uktaṃ tvayā brahman pāṇḍavān prati yad vacaḥ |
ete cānye ca bahavo guṇāḥ pāṇḍusuteṣu vai ||7.133.45||
ajayyāś ca raṇe pārthā devair api savāsavaiḥ |
sadaityayakṣagandharva# #piśācoragarākṣasaiḥ |
tathāpi pārthāñ jeṣyāmi śaktyā vāsavadattayā ||7.133.46||
mamāpy amoghā datteyaṃ śaktiḥ śakreṇa vai dvija |
etayā nihaniṣyāmi savyasācinam āhave ||7.133.47||
hate tu pāṇḍave kṛṣṇo bhrātaraś cāsya sodarāḥ |
anarjunā na śakṣyanti mahīṃ bhoktuṃ kathaṃ cana ||7.133.48||
teṣu naṣṭeṣu sarveṣu pṛthivīyaṃ sasāgarā |
ayatnāt kauraveyasya vaśe sthāsyati gautama ||7.133.49||
sunītair iha sarvārthāḥ sidhyante nātra saṃśayaḥ |
etam artham ahaṃ jñātvā tato garjāmi gautama ||7.133.50||
tvaṃ tu vṛddhaś ca vipraś ca aśaktaś cāpi saṃyuge |
kṛtasnehaś ca pārtheṣu mohān mām avamanyase ||7.133.51||
yady evaṃ vakṣyase bhūyo mām apriyam iha dvija |
tatas te khaḍgam udyamya jihvāṃ chetsyāmi durmate ||7.133.52||
yac cāpi pāṇḍavān vipra stotum icchasi saṃyuge |
bhīṣayan sarvasainyāni kauraveyāṇi durmate |
atrāpi śṛṇu me vākyaṃ yathāvad gadato dvija ||7.133.53||
duryodhanaś ca droṇaś ca śakunir durmukho jayaḥ |
duḥśāsano vṛṣaseno madrarājas tvam eva ca |
somadattaś ca bhūriś ca tathā drauṇir viviṃśatiḥ ||7.133.54||
tiṣṭheyur daṃśitā yatra sarve yuddhaviśāradāḥ |
jayed etān raṇe ko nu śakratulyabalo 'py ariḥ ||7.133.55||
śūrāś ca hi kṛtāstrāś ca balinaḥ svargalipsavaḥ |
dharmajñā yuddhakuśalā hanyur yuddhe surān api ||7.133.56||
ete sthāsyanti saṃgrāme pāṇḍavānāṃ vadhārthinaḥ |
jayam ākāṅkṣamāṇā hi kauraveyasya daṃśitāḥ ||7.133.57||
daivāyattam ahaṃ manye jayaṃ subalinām api |
yatra bhīṣmo mahābāhuḥ śete śaraśatācitaḥ ||7.133.58||
vikarṇaś citrasenaś ca bāhlīko 'tha jayadrathaḥ |
bhūriśravā jayaś caiva jalasaṃdhaḥ sudakṣiṇaḥ ||7.133.59||
śalaś ca rathināṃ śreṣṭho bhagadattaś ca vīryavān |
ete cānye ca rājāno devair api sudurjayāḥ ||7.133.60||
nihatāḥ samare śūrāḥ pāṇḍavair balavattarāḥ |
kim anyad daivasaṃyogān manyase puruṣādhama ||7.133.61||
yāṃś ca tān stauṣi satataṃ duryodhanaripūn dvija |
teṣām api hatāḥ śūrāḥ śataśo 'tha sahasraśaḥ ||7.133.62||
kṣīyante sarvasainyāni kurūṇāṃ pāṇḍavaiḥ saha |
prabhāvaṃ nātra paśyāmi pāṇḍavānāṃ kathaṃ cana ||7.133.63||
yāṃs tān balavato nityaṃ manyase tvaṃ dvijādhama |
yatiṣye 'haṃ yathāśakti yoddhuṃ taiḥ saha saṃyuge |
duryodhanahitārthāya jayo daive pratiṣṭhitaḥ ||7.133.64||
I opowiadał Sańdźaja:
1 Te wielkie siły wojskowe Pandawów widząc, napierające, znosić tego nie zamierzając, Durjodhana tak się do Karny odezwał:
2 „Oto czas nadszedł działania dla przyjaciół, o ty przyjaciołom oddany jak krowie jej cielę. Ratuj, Karno, wszystkich wojowników na placu boju, o potężny!
3 Otaczani są oto ze wszystkich stron przez Pańćalów, Matsjów, Kaikejów i Pandawów, wspaniałych rydwanników rozwścieczonych, dyszących ciężko niczym węże.
4 Ryczą tutaj rozradowani, zwycięstwo już otrąbić gotowi, Pandawowie i liczne zastępy rydwanników Pańcalów, Śakrze podobnych”.
I rzekł Karna:
5 Nawet gdyby na ratunek Synowi Prythy zjawił się na ziemi Niszczyciel Grodów*, z nim też się szybko rozprawię, a potem zabiję Syna Pandu.
6 Prawdę ci ślubuję! Nadzieję odzyskaj, o potomku Bharaty. Zabiję potomków Pandu i Pańćalów wszystkich zjednoczonych.
7 Zwycięstwo ci ślubuję, niczym Syn Ognia Wasawie*. Żyję po to, by szczęście ci zapewnić, to moje zadanie.
8 Spośród wszystkich zaiste Synów Prythy Phalguna jest najsilniejszy. Cisnę w niego niechybną włócznię przez Śakrę sporządzoną.
9 Gdy zostanie zabity wspaniały łucznik, jego bracia, o dawco zaszczytów, twojej władzy się poddadzą albo też ponownie* do lasu się udadzą.
10 Póki żyję, Potomku Kuru, w rozpacz nie popadaj w żadnym razie. Wygram w starciu z połączonymi siłami wszystkich Pandawów!
11 A także ze zjednoczonymi Pańćalami i Kekajami, jak również z Wrysznimi! Nawałami strzał na proch ich zmieliwszy, tobie podaruję żyzną ziemię!”.
I opowiadał Sańdźaja:
12 Do zaklinającego się w ten sposób Karny Syna Woźnicy, wielkoramienny Krypa Syn Śaradwanta takie słowa wyrzekł z lekkim uśmiechem:
13 „Pięknie, pięknie, Karno, już zaopiekowany poczuć się może buhaj wśród wojowników Kuru z tobą jako opiekunem, Synu Radhy, gdyby same słowa do sukcesu wystarczały.
14 Dużo gadasz, Karno, w pobliżu Potomka Kuru. Ale jakoś nie daje się zobaczyć twojej dzielności, ani też siły choćby.
15 Starcia z Synami Pandu widzieliśmy twoje po wielokroć w bitwie. Za każdym razem zostawałeś przez Synów Pandu pokonany, o Pociecho Woźnicy.
16 Gdy porywany był onegdaj, Karno, przez gandharwów Syn Dhrytarasztry*, wtedy wszystkie oddziały walczyły, ty jeden tylko uciekłeś.
17 Podobnie w mieście Wiraty: zgromadzeni wszyscy Kaurawowie zostali przez Syna Prythy pokonani w bitwie, ty również Karno, wraz z twoim młodszym bratem*.
18 Dla jednego nawet Phalguny nie stanowisz godnego przeciwnika na bitewnej arenie. Jak zdołasz zatem pokonać wszystkich Pandawów wraz z Kryszną?
19 Nie gadaj, Karno, tylko walcz! Dużo gadasz, Potomku Woźnicy. A przecież kiedy, nic nie mówiąc, śmiało się walkę podejmuje, to jest zaiste sposób działania zacnego człowieka.
20 Porykując tak, Synu Woźnicy, niczym jesienna chmura wody pozbawiona, jałowy się jawisz, Karno. A książę* tego nie rozumie.
21 Tak długo porykujesz, Synu Radhy, jak długo Syn Prythy* nie patrzy. Ale gdybyś samego Syna Prythy przed sobą zobaczył, to porykiwanie przychodziłoby ci już z trudem.
22 Ty ryki z siebie wydajesz, póki nie dosięgają cię strzały Phalguny. Rażonemu strzałami Syna Prythy porykiwanie przychodziłoby ci już z trudem.
23 Siłą swych ramion wojownicy dowodzą swego męstwa. Mocą słów męstwo okazują podwójnie urodzeni. Łukiem Phalguna dowodzi swego męstwa. Karna męstwo okazuje marzeniami”.
24 W ten sposób obrażany wtedy przez Syna Śaradwanta Karna, najlepszy z napastników, skierował do Krypy następujące słowa:
25 „Mężni ryczą zawsze niczym chmury grzmotów pełne w porze deszczowej. I zaraz owoc przynoszą niczym nasienie w porę zasiane.
26 Nic złego w tym nie dostrzegam, gdy na czele wojsk mężni wojowie tym i owym się poprzechwalają, ciężar bitwy dźwigając wszak na swoich barkach.
27 Kiedy człowiek decyduje się w swym sercu ciężar ponieść, boskie przeznaczenie bieży mu zdecydowanie na pomoc.
28 Ze wsparciem silnego postanowienia w sercu, ciężar na barkach niosąc, jeśli nawet poryczę sobie nieco, cóż na tym stracisz, braminie?
29 Mężni, tak jak chmury wodonośne wodą brzmienne, na próżno nie ryczą. Tylko znając własne możliwości, ryczą gromko, mądrzy.
30 Oto ja dzisiaj na polu bitwy, gotowy i uszykowany, jestem w stanie błyskawicznie pokonać zjednoczonych Krysznę i Synów Pandu. Dlatego ryczę gromko, Synu Gotamy!
31 Patrz, braminie ze swymi poplecznikami, na skuteczność moją, ryczącego gromko. Zabiwszy Synów Pandu na placu, wraz z Kryszną i wojownikiem Satwatów, obdarzę Durjodhanę ziemią z kolców oczyszczoną!”.
I rzekł Krypa:
32 Niezrozumiała jest dla mnie twoja paplanina mrzonek pełna, Synu Woźnicy, kiedy obrażasz zaiste obu Ciemnolicych* i Włodarza Dharmy Syna Pandu*.
33 Pewne jest tej strony zwycięstwo, Karno, po której stoją ci obaj doświadczeni w walce, Kryszna i Syn Pandu*, niezwyciężeni obaj, nawet gdyby bój wiedli z uzbrojonymi bogami, gandharwami, jakszami, ludźmi, wężami i rakszasami.
34 Oddany braminom, prawdomówny, opanowany, cześć żywi dla starszyzny i bóstw, a i zaiste zawsze w powinnościach upodobanie znajduje. Nadzwyczajnie obyty z bronią. I wytrwały, i odwdzięczyć się potrafi — oto Syn Dharmy, Judhiszthira.
35 A jego bracia, siłacze, we wszystkich rodzajach broni z poświęceniem wyszkoleni, służbie starszym oddani, myślący, zawsze powinnością się kierują i sławą cieszą.
36–38 A ich krewni i powinowaci, Indry męskością mężni, swoim oddani to znakomici napastnicy: Dhrysztadjumna i Śikhandin, Syn Durmukhy i Dźanamedźaja, Ćandrasena, Bhadrasena, Kirtidharman, Dhruwa, Dhara, Wasućandra, Damaćandra, Sinhaćandra, Suwedhana, także Drupady synowie oraz Drupada, oręża znawca wielki, a dla ich dobra w gotowości stojący również władca Matsjów wraz z oddziałami.
39–40 Śatanika, Sudaśana, Śrutanika, Śrutadhwadźa, Balanika, Dźajanika, Dźajaśwa, Rathawahana, Ćandrodaja, Kamaratha, bracia Wiraty szczęśni oraz obaj Bliźniacy, jak i Synowie Draupadi, a także rakszasa Ghatotkaća — tych, na których rzecz ci wszyscy walczą, klęska nie spotka!
41 Bez najmniejszych trudności wszechświat cały zaiste wraz z bogami, asurami i ludźmi, wraz z jakszów i rakszasów chmarami, wraz z duchami, wężami i ptakami męstwem swojego oręża są w stanie roznieść na strzępy Bhima i Phalguna.
42 A Judhiszthira ziemię mógłby wypalić straszliwym swym wzrokiem! Jakżeż tych nieprzyjaciół byłbyś w stanie pokonać w starciu, Karno, w sprawie których Wnuk Śury*, o niepomiernej sile, w gotowości uzbrojony się stawił?
43 Wielkie uchybienie bowiem to twoje zawsze, Synu Woźnicy, że porywasz się walczyć w polu z Wnukiem Śury!”.
I opowiadał Sańdźaja:
44 Ale takimi słowy potraktowany Karna Syn Radhy z uśmiechem, o byku pośród potomków Bharaty, tak odpowiedział wtedy mistrzowi, Synowi Śaradwanta, Krypie:
45 „Wszystko to prawda, braminie, co rzekłeś o Synach Pandu. Tymi przez ciebie wymienionymi i licznymi innymi przymiotami cieszą się zaiste Pandu Synowie.
46 I nie do pokonania są w polu Synowie Prythy dla bogów nawet, wraz z Wasawami, wraz z daitjami, jakszami, gandharwami, piśacami*, wężami i rakszasami. A mimo to pokonam Synów Prythy włócznią od Wasawy pozyskaną.
47 Mnie wszak ofiarowana została ta włócznia nieomylna przez Śakrę zaiste, o podwójnie urodzony. Nią unicestwię Leworęcznego na placu tej ofiary wojennej!
48 A gdy zginie Syn Pandu, jego bracia rodzeni oraz Kryszna w żaden sposób bez Ardźuny nie będą w stanie radować się ziemią szeroką.
49 Gdy zaś oni przepadną wszyscy, bez wysiłku ziemia wraz z oceanami pozostanie we władzy Potomka Kuru, o Synu Gotamy.
50 Dzięki dobrym strategiom wszystkie cele na tym świecie są osiągane, nie ma co do tego żadnych wątpliwości! Co to znaczy, dobrze poznałem, dlatego gromko ryczę, Synu Gotamy.
51 Ty zaś podeszłyś wiekiem. No i braminem jesteś, a i niezdolnyś też w starciu. I kochasz bardzo Synów Prythy. To z omroczenia mnie lekceważysz.
52 Jeśli w ten sposób powiesz o mnie raz jeszcze rzeczy niegodne tutaj, o podwójnie urodzony, wówczas miecz podniosę i obetnę ci język, bezmyślny!
53 I że Synów Pandu, braminie, wysławiać chcesz na placu, przerażając wszystkie wojska Kaurawów, bezmyślny, to w tej sprawie też słuchaj moich słów — mnie, który mówi, jak jest! Słuchaj uważnie, co mam do powiedzenia, o podwójnie urodzony.
54–55 Zarówno Durjodhana, jak i Drona, Śakuni, Durmukha, Dźaja, Duhśasana, Wryszasena, władca Madrów, a także ty i Somadatta, i Bhuri, także Syn Drony, a i Wiwinśati stawią się uzbrojeni tam, gdzie stoją wszyscy doświadczeni w walce. Któryż nieprzyjaciel pokonałby ich w polu zaiste, nawet gdyby dysponował mocą równą Śakrze?
56 Bohaterowie ci bowiem, wprawieni w orężu, mocarni, do nieba pragnący się dostać, powinności znawcy, w walce zręczni — zabiliby w walce nawet bogów!
57 Stawią się oni do walki, dążąc do zabicia Pandawów, zwycięstwa zaiste wyglądający Potomka Kuru*, uzbrojeni.
58 Od boskiego przeznaczenia, uważam, zależy zwycięstwo, nawet jeśli chodzi o najmocarniejszych, skoro Bhiszma wielkoramienny spoczywa na stosie setek strzał.
59–61 I Wikarna, i Ćitrasena, także Bahlika, takoż Dźajadratha, Bhuriśrawas oraz Dźaja, Dźalasandha, Sudakszina i Śala najlepszy z rydwanników oraz Bhagadatta męstwa pełen — ci i inni wojownicy, dla bogów nawet trudni niezmiernie do pokonania, zabici zostali w polu, mężni, przez Synów Pandu najmocarniejszych. Z jakiegoż innego powodu niż przeznaczenie, jak sądzisz, najpodlejszy z ludzi?
62 A spośród tych, których wychwalasz nieustannie, o podwójnie urodzony, spośród nieprzyjaciół Durjodhany też wybici zostali bohaterowie setkami, a nawet tysiącami.
63 Dziesiątkowane są wszystkie wojska i Kaurawów, i Pandawów. Przewagi Synów Pandu nie dostrzegam tu żadnej.
64 Tym, których za mocarnych zawsze masz, o najpodlejszy z podwójnie urodzonych, dla dobra i sprawy Durjodhany spróbuję, ile sił, stawić czoła w bitwie. Zwycięstwo na boskim przeznaczeniu się zasadza.
