7.95. Rozgromienie barbarzyńców

I opowiadał Sańdźaja:
1 Zabiwszy Sudarśanę na placu boju, buhaj z rodu Wrysznich, mądry Satjaki o wielkim harcie ducha tak się do woźnicy odezwał wówczas:

2–4 „Przez nieprzeniknioną nawałę rydwanów, koni, słoni, ukoronowaną falami strzał i włóczni, ławicami mieczy, płetwami maczug, niosącą potężny ryk ścierających się herosów, dech odbierającą, brutalną, głosami instrumentów i okrzykami rozbrzmiewającą, dotkliwą w doświadczeniu dla wojowników, a trudną do zniesienia dla zwycięstwa nieszukających*, przeprawiliśmy się, mój drogi — przeprawiliśmy się przez ten niemożliwy do przeprawy wielki ocean wojsk Drony, w polu siłami Dźalasandhy* niczym ludożercami otoczony.

5 Resztkę pozostałą ich wojska jako strumyczek widzę płyciutki, do pokonania nietrudny. Poganiaj zatem konie bez wahania!

6–7a W zasięgu ręki mam już teraz, myślę, Leworęcznego, pokonawszy w tej ofierze bitewnej trudnego* do utrzymania Dronę wraz z jego towarzyszami, i pobiwszy Syna Hrydiki, najlepszego z wojów. Teraz, myślę, czas jechać do Bogactw Zdobywcy.

7c-e Żadna bowiem nie powstaje we mnie na widok tych licznych wojsk obawa, tak jak nie żywi żadnej ogień rozpłomieniony latem w obliczu suchej trawy i krzewów.

8 Spójrzże, ziemia, po której przejechał najprzedniejszy z Pandawów, Diademem Zdobny*, nierówna jest od stosów padniętych pieszych, koni, rydwanów i słoni.

8A **Popatrzże, jak ucieka ta armia rozdarta przez herosa o wielkim harcie ducha, popatrz na ten kurz, przypominający płacheć czerwonego muślinu, wzbijany w górę przez rydwany, słonie i konie do odwrotu pędzące, bardzie!

9 Myślę, że niedaleko jest już rydwan z białymi końmi i ciemnym Kryszną–woźnicą. Tak, daje się już słyszeć niepowtarzalny ów dźwięk Gandiwy* o niezmierzonej energii.

10 Znaki, jakie jawią mi się na ziemi i na niebie, zapowiadają zaiste, że Ardźuna zabije Władcę Sindhu, nim słońce zajdzie.

11 Spokojnie poluzuj konie, jedź uważnie, gotowy na nieprzyjaciół armię, w której kryją się oni wszyscy, pancerzami chronieni, z Łatwobójcą na czele.

12 Uzbrojeni po zęby Kambodźowie o okrutnych czynach, szałem bitewnym upojeni, i Jawanowie dzierżący strzały, łuki i pociski, wyborni wojownicy.

13 Śakowie, Kiratowie, Daradowie, Barbarowie, Tamraliptakowie i inni liczni barbarzyńcy* z najróżniejszym orężem w rękach — w moją właśnie stronę zwróceni stoją wszyscy, walki żądni.

14 Gdy ich wybijemy w polu z ich rydwanami, słoniami, końmi i pieszymi, wąski ten przesmyk przerażający potwornie będziesz już uznać mógł za przekroczony”.

I rzekł bard-woźnica:
15–16 Co do tego nie żywię żądnych wątpliwości, Potomku Wrysznich Prawdą Mężny, nawet jeśliby stanął przed nami rozwścieczony potwornie Syn Dźamadagniego*. Nawet jeśli stanąłby Drona, najlepszy spośród rydwanników, albo Krypa, czy też władca Madrów* — tak samo nie miałbym obaw, na tobie polegam, o szerokobarczysty.

17 Pokonałeś w walce licznych bardzo przeciwników, Pogromco Wrogów. Nie było we mnie nigdy dotąd żadnych wątpliwości. Tym bardziej nie będę ich miał, mężny panie, z powodu takiej błahej potyczki*.

18 Żyj długo*, panie! Którą z dróg mam cię zabrać do Bogactw Zdobywcy? Wobec kogo gniew żywisz, Potomku Wrysznich? Na kogo śmierć już czeka? Czyje serce do siedziby Jamy ma odwagę ruszyć?

19 Ciebie widząc w walce, bitnego, heroizmu pełnego, podobnego Jamie kres świata zarządzającemu, którzy wojowie rozbiegną się zaraz w popłochu po polu bitwy? O kim król Waiwaswata* myśli dzisiaj, o wielkobarczysty?

I rzekł Satjaki:
20 Tych z ogolonymi głowami zabiję, niczym Wasawowie danawów*! Obietnicę spełnię, na Kambodźów* mnie wieź! Dzisiaj rzeź im sprawię wszystkim i do Syna Pandu szybko ruszę.

21 Dzisiaj ujrzą moje męstwo Kuru potomkowie wraz z Łatwobójcą, kiedy wybita zostanie armia wygolonych, bardzie, i wszystkie ich oddziały po kolei, raz za razem.

22 Dzisiaj, słysząc zewsząd zgiełk i wrzaski armii Kaurawów miażdżonej w walce, cierpieć będzie Łatwobójca.

23 Dzisiaj najpierwszemu Synowi Pandu białokonnemu, o wielkim harcie ducha, drogę pokażę w walce przez niego samego, mojego Nauczyciela wytyczoną.

24 Dzisiaj, widząc najpierwszych swoich wojowników moimi strzałami rażonych tysiącami, książę Durjodhana pożałuje poniewczasie.

25 Dzisiaj, kiedy z mojej szybkiej ręki śmigać będą najlepsze ze strzał, widzieć będą Kaurawowie mój łuk na podobiznę kręgu głowni płonących.

26 Zagładę widząc ociekających straszliwie krwią wojowników swoich, których ciała niknąć będą pod stosami moich strzał, cierpieć będzie Łatwobójca.

27 Dzisiaj, gdy rozpłomienię się w gniewie i po kolei unicestwiał będę najlepszych z najlepszych, że dwóch Ardźunów nosi świat, pomyśli Łatwobójca.

28 Dzisiaj, widząc tysiące wojowników ubitych przeze mnie na placu, cierpieć będzie w tej wielkiej rzezi wojownik Durjodhana.

29 Dzisiaj, zabiwszy tysiące władców i wojowników, władcom i wojownikom mojej miłości oraz oddania dla Pandawów o wielkim harcie ducha dowiodę.

I opowiadał Sańdźaja:
30 Wysłuchawszy tych słów, zaciął wtedy bard wyszkolone, świetnie ułożone ogiery zaprzęgowe, jaśniejące jak księżyc zaiste, i popędził je energicznie.

31 A te najlepsze z rumaków, połykając niemal przestrzeń w locie, dowiozły Jujudhanę do Jawanów szybko, chyże niczym myśl, chyże niczym wiatr.

32 Ci zaś liczni i o rękach zwinnych, zaatakowawszy Satjakiego, który zwarcia nie unikał, strumieniami strzał go zasypali.

33 Ale ich strzały pociskami o gładko toczonych drzewcach z impetem ścinał Satjaki, o królu. Nie dochodziły go ich strzały!

34 Za to on pociskami o złotych lotkach bardzo ostrymi, sępimi piórami zwieńczonymi, prosto do celu bieżącymi, obcinał głowy straszliwy Jawanom, a także ramiona im odrąbywał.

35 Strzały jego zbroje Jawanów twarde, z brązu i tyglowej stali* ze wszystkich stron rozrywając, ciała ich przecinając, wbijały się w żyzną ziemię–żywicielkę.

36 Zabijani setkami w polu przez mężnego Satjakiego barbarzyńcy padali tam bez życia na powierzchnię gleby żyznej obficie.

37 Pociskami wystrzeliwanymi z naciąganego w pełni łuku, tworzącymi nieprzerwane serie po pięć, sześć, siedem i osiem strzał, ścinał Satjaki tych Jawanów.

38 Tysiącami zaś pokotem kładł Kambodźów, również Śaków, o panie ludów, Śabarów, Kiratów, a także Barbarów.

39 Ziemię w trudną do przejścia breję z krwi i mięsa zamienił tam Wnuk Śiniego, szyjąc nieprzerwanie w twoje wojska.

40 Głowami Dasjów* w szyszakach, z podgolonymi włosami, ziemia była obsypana niczym rozbiegłymi to tu, to tam oskubanymi kurczakami.

41 Usiana ich korpusami, których członki wszystkie krwią ociekały, bitewna arena jawiła się cała niczym nieboskłon zasłany brunatno-czerwonymi chmurami.

42 Powaleni wraz z zaprzęgami przez strzały prosto do celu zmierzające, rażące niczym grom z nieba Indry, zasłali całkowicie plenną dobrodziejkę ziemię.

43 Nieliczni ocaleni, zdruzgotani, z resztkami ducha, o potraconych zmysłach, pokonani w walce, o wielki królu, przez Jujudhanę, do ostateczności doprowadzeni, spinając konie wbijaniem pięt i uderzeniami bata, szybkość najwyższą osiągając, we wszystkie strony rozpierzchali się ze strachu.

45–46 Wówczas, rozgoniwszy armię Kambodźów trudną do zwyciężenia w walce, o potomku Bharaty, i Jawanów wojsko oraz wielkie siły Śaków, ów tygrys wśród ludzi, Satjaki Prawdą Mężny, zaśmiał się, pokonawszy twoich, i do woźnicy zawołał: „Jedź!”.

47 A patrząc na niego, jak odjeżdża ów strażnik tyłów Ardźuny, o panie ludów, ćaranowie* radowali się, a nawet i twoi woje również go wysławiali.