7.125. Żale Durjodhany

I opowiadał Sańdźaja:
1 Gdy zabity został Władca Sindhu, królu, syn twój Sujodhana–Łatwobójca z twarzą mokrą od łez, nieszczęśliwy, straciwszy całą wolę pokonania rywali, pomyślał, o czcigodny, że równego Ardźunie wojownika na ziemi się nie znajdzie.

2 „Ani Drona, ani też Syn Radhy, ani Aśwatthaman, ni Krypa nie są w stanie na równych prawach stanąć naprzeciw gniewnego Syna Pandu!

3 Pokonawszy bowiem w polu wszystkich moich arcyrydwanników, zabił Syn Prythy w starciu Władcę Sindhu. Nikt nie jest w stanie go powstrzymać!

4 Ze wszystkich stron usieczona została zaiste wielka armia Kaurawów. Nie znajdzie się nigdzie dla niej obrońca, rady nie dałby sam nawet Grodów Niszczyciel*.

5 Ten, na którym polegając, oręż wzniesiono do walki — ów Karna pokonany został w starciu, a Dźajadrathę nawet zabito!

6 Ten, który na środku zgromadzenia obelgi wygłosił pod adresem Pandawów — ów Karna pokonany został w starciu, a Władca Sindhu poległ.

7 Ten, na męstwie którego polegając, Niewzruszonego*, który do pokoju doprowadzić próbował, niczym trawy źdźbło zbyłem — ów Karna w boju został pokonany”.

8 Podupadając w ten sposób coraz bardziej na duchu, królu, podjechał Dronę zobaczyć syn twój, byku wśród Bharatów, przewiny winny wobec całego świata.

9 Po czym tak opowiedział wszystko o wielkiej zagładzie Kuru i o ich zwycięskich przeciwnikach, i o tonących synach Dhrytarasztry.

I rzekł Durjodhana:
10–11 Spójrzże na jatkę, Nauczycielu, zgotowaną namaszczonym na władców, z Bhiszmą, herosem, moim dziadem na czele! Którego na próg śmierci doprowadziwszy*, podstępny Śikhandin w poczuciu spełnienia razem ze wszystkimi Pańćalami na czele wojska nadciąga.

12 A drugi, również trudny do zdzierżenia, twój uczeń, Leworęczny, armii siedem wybiwszy, króla Dźajadrathę zabił.

13 Jakże dług spłacę, który zaciągnąłem wobec przyjaciół naszych i sprzymierzeńców, zwycięstwa naszego łaknących, skoro odeszli do siedziby Jamy?

14 Ci, którzy dla mnie pragnęli zdobyć ziemię urodzajną, ziemi władcy urodzajnej, porzuciwszy władzę nad urodzajną ziemią, na ziemi urodzajnej teraz spoczywają.

15 Oto ja, na miano mężczyzny niezasługujący, skoro do zagłady przyczyniłem się przyjaciół, nie będę w stanie odkupienia zyskać tysiącem nawet ofiar z konia*.

16 Dla mnie — podstępnego, grzesznego, który zasad powinności nie szanuje — trudzący się na placu boju, zwycięstwa łaknący padli pastwą Jamy–Waiwaswaty*.

17 Że też nie mogła się pode mną, upadłym wyrzutkiem, krzywdzicielem przyjaciół, ziemia rozstąpić w obecności zgromadzonych władców ziemskich!

18 Oto ja, który dziada z ciałem krwią zalanym, leżącego pośrodku wojowników nie byłem w stanie uratować — Bhiszmy w walce powalonego!

19 Cóż on do mnie, człowieka, który nieszlachetnie postępuje, przyjaciół krzywdzi, powinności nie dochowuje, powie, gdy się spotkamy, nieugięty zdobywca zaświatów?

20 Spójrzże na Dźalasandhę, wielkiego łucznika, zabitego przez Satjakiego, herosa w mojej sprawie walczącego, który życie poświęcił, rydwannik wspaniały!

21 Zobaczyłem zabitego władcę Kambodźów, a także i Alambuszę zaiste, i innych licznych przyjaciół. Cóż mi teraz jeszcze po życiu?

22 Zabici zostali bohaterowie trudzący się w mojej sprawie, którzy nie ustępowali pola i wysiłki podejmowali z mocą najwyższe, by pokonać moich adwersarzy.

23 Gdy wypłacę się dzisiaj z długu wobec nich z całą mocą, o dręczycielu wrogów, zaspokoję ich właśnie pragnienie* wodą wylaną wzdłuż Jamuny.

24–25 Zaprawdę powiadam ci, o najlepszy ze wszystkich władających orężem, i klnę się na me zasługi rytualne i męstwo, a także na moich synów: albo ukojenie znajdę, zabiwszy w boju wszystkich Pańćalów wraz z Pandawami, albo w boju dołączę do zmarłych w niebiosach!

26 Albowiem sprzymierzeńcy moi, wsparcia pozbawieni, nie chcą już przy nas trwać, większej korzyści upatrując u synów Pandu, nie u nas, o wielkobarczysty!

27 A sam przecież śmierć swoją wyznaczył w bitwie Ten, Który Prawdę Ślubuje*. Pan zaś wyjątek zawsze czyni dla Bogactw Zdobywcy, wszak to ulubiony jego uczeń.

28 Wybici zostali ci wszyscy, którzy działali na rzecz naszego zwycięstwa. Już tylko Karnę widzę teraz, który pragnie jeszcze, byśmy zwyciężyli.

29 Kto bowiem, niespełna rozumu, przyjaciela nie poznawszy naprawdę, do sprawy dla prawdziwego przyjaciela go werbuje, ten własną zatapia sprawę.

30 Tak właśnie uczynili z obecnym zadaniem moi tylko z nazwy przyjaciele, którzy wobec mnie, z omroczenia chciwego, grzesznego, nieuczciwie postępowali przy każdej okazji*.

31 Zabity został zarówno Dźajadratha, jak i Syn Somadatty, męstwa pełny, Abhiszahowie, mieszkańcy Śuraseny, poddani Śibich, a także Wasati*.

32 Oto teraz ja wyruszę tam, gdzie w mojej sprawie zginęli ci mężczyźni–buhaje na polu bitwy walczący z Diademem Zdobnym*.

33 Nie ma bowiem sensu moje życie bez tych ludzi–byków. Szanowny Nauczyciel Synów Pandu* niech wyrazi zgodę na nasze odejście.